Terug naar ’t Veen van de 16e eeuw
Lifestyle VEENENDAAL - Aan de rand van Veenendaal, onderaan de Slaperdijk, vind je een bijzonder natuurmonument: de Turfweide. Ben je benieuwd hoe het Veenendaal van nu er in de 16e eeuw uitzag? Dan moet je er beslist eens gaan kijken. Neem de omgeving in je op, sluit je ogen en gebruik je fantasie. Het is niet moeilijk om je een voorstelling te maken van een stel turfstekers die er - vaak onder barre omstandigheden - hard aan het werk zijn.Maar wat zijn die mannen daar aan het doen? Architect Johan Huibers, tevens voorzitter van Stichting Turfweide Veenendaal, legt het uit: ‘Als je veen - een eeuwenoude, dikke laag dode, samengeperste plantenresten - uit de grond steekt en laat drogen, dan heb je turf die je kunt gebruiken om te kunnen koken of voor bijvoorbeeld het bakken van stenen. In onze omgeving werd 600 jaar geleden volop turf gestoken. We danken als Veenendaal onze ontstaansgeschiedenis eraan.’
Kleine nederzetting Turf was een belangrijke bron van inkomsten. ‘De turf werd op aken, dat zijn smalle, platte bootjes, door slootjes via de Bisschop Davidsgrift vervoerd naar andere delen van het land. Er kwamen ook arbeiders uit België om hier turf te steken. Zij vestigden zich hier in bescheiden huisjes. Ze trouwden, kregen kinderen en in 1566 namen ze hun eigen kerk in gebruik: de oude kerk op de markt. Het bruisende Veenendaal van vandaag is dus ooit begonnen als kleine nederzetting van turfstekers. Mooi verhaal, toch?’
Verleden en toekomst Stichting Turfweide Veenendaal wil er alles aan doen om dat verhaal levend te houden. Johan: ‘Dat doen we niet alleen door het te vertellen, maar ook door het te laten ervaren. Als je weet hoe de ondergrond in elkaar zit, letterlijk en figuurlijk, dan voel je wie je bent. Water hoort bij Veenendaal. De Turfweide is nog maar net klaar, maar we zien er nu al vogels en bijzondere planten die er lang niet gezien werden. Prachtig! Het is een plek die vertelt over vroeger, maar ook een plek die duidelijk maakt hoe belangrijk waterbeheersing en natuurbehoud is voor de toekomst.’
Veel om trots op te zijn dus? ‘Absoluut!’ besluit Johan. ‘Ervaar het zelf. Maak een wandeling in de Turfweide. Je bent welkom.’
I: www.turfweide.nl
